Łojotokowe zapalenie skóry twarzy i głowy oraz skuteczny lek na receptę

Na twarzy ŁZS daje zaczerwienienie z drobnym, tłustym łuszczeniem przy brwiach, na nasadzie nosa, w fałdach nosowo-wargowych i na brodzie u mężczyzn z zarostem. Skóra twarzy jest cienka, więc tu najłatwiej o skutki uboczne sterydów: rozszerzone naczynka, ścieńczenie skóry i okołoustne zapalenie skóry, które pojawia się często właśnie po odstawieniu kremu sterydowego. Dlatego na twarz sterydy stosuje się krótko, a do dłuższego leczenia służą inne leki.

Pimekrolimus i takrolimus to inhibitory kalcyneuryny. Nie ścieńczają skóry, więc można je stosować na twarz i powieki przez dłuższy czas, a badania kliniczne pokazały, że w ŁZS twarzy działają porównywalnie ze słabymi sterydami. Formalnie są zarejestrowane w atopowym zapaleniu skóry, więc w ŁZS lekarz stosuje je poza wskazaniem rejestracyjnym, co jest w dermatologii częstą i uznaną praktyką. Na początku mogą piec przez kilka dni. W czasie leczenia trzeba unikać intensywnego słońca. Więcej o tych lekach w innym wskazaniu piszemy przy lekach na atopowe zapalenie skóry na receptę.

Ketokonazol jest najlepiej przebadanym lekiem na ŁZS. Przegląd Cochrane z 2015 roku (Okokon i wsp.) zebrał wyniki 51 badań. Wnioski, które mają znaczenie przy wyborze leczenia, wyglądają tak:

Najważniejsza liczba dotyczy jednak nawrotów. W wieloośrodkowym badaniu z British Journal of Dermatology z 1995 roku (Peter i Richarz-Barthauer) 575 osób z ŁZS skóry głowy myło głowę szamponem z 2-procentowym ketokonazolem 2 razy w tygodniu. Dobrą odpowiedź uzyskało 88 procent. Potem 312 z nich przez pół roku stosowało szampon profilaktycznie albo placebo. Przy placebo zmiany wróciły u 47 procent osób, przy szamponie raz na dwa tygodnie u 31 procent, a przy szamponie raz w tygodniu u 19 procent.

Wniosek jest praktyczny. ŁZS się nie wyleczy raz na zawsze, ale da się je kontrolować. Najczęstszy błąd to odstawienie szamponu po ustąpieniu objawów: wtedy zmiany wracają w ciągu kilku tygodni i zaczyna się kolejna seria sterydu. Plan na lata wygląda tak: lek przeciwzapalny tylko przy zaostrzeniu, szampon przeciwgrzybiczy raz w tygodniu zawsze.

W sieci wciąż można przeczytać, że przy ciężkim ŁZS przepisuje się ketokonazol w tabletkach. To nieaktualna informacja. Europejska Agencja Leków w 2013 roku zaleciła zawieszenie doustnego ketokonazolu w leczeniu zakażeń grzybiczych z powodu ryzyka ciężkiego uszkodzenia wątroby. Dziś ketokonazol w tabletkach ma w Unii Europejskiej tylko jedno wskazanie, zespół Cushinga, i nie jest lekiem na ŁZS.

Jeśli leczenie doustne jest naprawdę potrzebne, czyli zmiany są rozległe i nie reagują na leczenie miejscowe, lekarz może rozważyć krótką kurację itrakonazolem. Wymaga to oceny leków przyjmowanych na stałe, bo itrakonazol wchodzi w wiele interakcji, między innymi ze statynami i niektórymi lekami na serce. Przy ciężkim, opornym przebiegu właściwą drogą jest dermatolog.

Suplementy z cynkiem, biotyną czy drożdżami piwnymi nie mają w ŁZS udokumentowanego działania. Nie zastąpią leku, a przy szamponie przeciwgrzybiczym, który kosztuje kilkadziesiąt złotych na dwa miesiące, często kosztują więcej.

Trzy choroby skóry mylą się najczęściej, a leczenie każdej jest inne. Na skórze głowy granica między ŁZS a łuszczycą bywa tak niewyraźna, że dermatolodzy mówią o postaci pośredniej.

Jeśli zmiany są też na łokciach, kolanach albo paznokciach, warto przeczytać o lekach na łuszczycę na receptę, bo tam podstawą jest inny lek. Przy czerwonych, łuszczących się plamach w pachwinach albo na tułowiu, które powiększają się na obwodzie, przyczyną bywa grzybica, którą opisujemy przy lekach na grzybicę skóry. Różnice między tymi chorobami rozkładamy też w poradniku grzybica, atopowe czy łuszczyca.

1. Wypełniasz kwestionariusz bez zakładania konta: miejsca zmian, czas trwania, wcześniejsze leki i ich efekt, ciąża, leki na stałe. Dołączasz zdjęcia.
2. Lekarz z aktywnym numerem PWZ ocenia, czy obraz pasuje do ŁZS i czy nie ma sygnałów, które wymagają badania. Jeśli tak, wystawia e-receptę na lek przeciwzapalny w postaci dopasowanej do miejsca: płyn albo szampon na skórę głowy, krem na twarz.
3. Kod e-recepty przychodzi SMS-em i e-mailem. Realizujesz go w dowolnej aptece, także internetowej z odbiorem osobistym.
4. Dostajesz plan na później: jak długo stosować lek przeciwzapalny i jak często myć głowę szamponem przeciwgrzybiczym, żeby zmiany nie wracały.

Jeśli zmiany na twarzy to raczej krostki i rumień na policzkach niż tłusta łuska, przyczyną może być trądzik różowaty, który leczy się zupełnie inaczej. Zajrzyj wtedy do leków na trądzik różowaty na receptę.

łojotokowe zapalenie skóry to jedna z kategorii, w których prowadzimy teleporady. Cała usługa, czyli recepta online po konsultacji z lekarzem, działa tak samo w każdej kategorii: kwestionariusz, płatna teleporada, kwalifikacja i dopiero potem kod e-recepty. Zasady, ceny i to, czego nie zrobimy, są takie same wszędzie.

Jeśli zastanawiasz się, kto realnie ocenia Twój przypadek, wyjaśniamy to na stronie lekarz online recepta. Pełny przebieg opisujemy w konsultacji lekarskiej online, a wszystkie stawki są jawne w cenniku.